Zondacrypto właściciel – kto stoi za giełdą kryptowalut?

Formalnym właścicielem operatora Zondacrypto jest BB Trade Estonia OÜ, a według części dostępnych informacji kontrolę nad platformą ma szwajcarski fundusz powierniczy. Przemysław Kral pozostawał prezesem i najważniejszą osobą decyzyjną, lecz nie oznacza to automatycznie, że był właścicielem ekonomicznym giełdy. Ustalenie, kto faktycznie kontrolował aktywa, badają obecnie organy ścigania. Sprawa łączy się z zaginięciem Sylwestra Suszka, założyciela BitBay, oraz problemami z wypłatami środków klientów. W 2026 roku wokół platformy toczy się postępowanie dotyczące podejrzenia oszustwa i prania pieniędzy.

Zondacrypto właściciel – kto formalnie kontrolował giełdę?

Zondacrypto jest następczynią BitBay, giełdy założonej w 2014 roku przez Sylwestra Suszka. Marka przechodziła przez kolejne jurysdykcje i struktury korporacyjne. Najpierw działalność przeniesiono na Maltę, a następnie do Estonii, gdzie operatorem została spółka BB Trade Estonia OÜ.

W materiałach dotyczących obecnej struktury pojawia się szwajcarski fundusz powierniczy, który miał przejąć 100 procent akcji operatora. Jednocześnie publiczne rejestry i ustalenia dziennikarskie wskazywały na wcześniejsze zmiany udziałowców oraz organów spółek. Te informacje nie tworzą prostego obrazu własności – formalny udziałowiec nie zawsze jest osobą, która podejmuje decyzje i czerpie korzyści z działalności.

Przemysław Kral zarządzał giełdą jako prezes. Wcześniej był dyrektorem do spraw prawnych BitBay i współpracował z Sylwestrem Suszkiem. Z tego powodu w debacie publicznej często określano go jako właściciela Zondacrypto, choć prezes zarządu i właściciel to różne funkcje prawne.

Jaka była rola Przemysława Krala?

Przemysław Kral był osobą odpowiedzialną za bieżące zarządzanie platformą i jej komunikację. W kwietniu 2026 roku poinformował, że giełda nie ma dostępu do portfela zawierającego około 4500 BTC. Według jego oświadczenia klucze do tego portfela miał posiadać Sylwester Suszek, który zaginął w marcu 2022 roku.

Wartość wskazywanych aktywów szacowano wtedy na około 330 mln dolarów. Kral twierdził, że problem z dostępem trwał od 2022 roku, a klienci nie zostali o nim wcześniej poinformowani. Prokuratura bada, czy takie informacje były prawdziwe i czy nie doszło do wprowadzenia użytkowników w błąd.

Prezes giełdy nie jest automatycznie jej właścicielem. Dla poszkodowanych liczy się ustalenie osoby, która faktycznie kontrolowała aktywa, podejmowała decyzje i czerpała korzyści z działalności.

Po wybuchu kryzysu Kral przestał aktywnie odpowiadać na pytania mediów. Według doniesień mieszkał w Monako, a później przebywał także w Izraelu. Prokuratura Krajowa prowadziła z nim rozmowy dotyczące możliwej współpracy procesowej, lecz szczegóły pozostają objęte tajemnicą śledztwa.

Co wiadomo o Sylwestrze Suszku?

Sylwester Suszek stworzył BitBay i przez pewien czas był twarzą przedsięwzięcia. Zaginął 10 marca 2022 roku po spotkaniu w bazie paliwowej w Czeladzi. Za miejsce jego ostatniego pobytu uznaje się teren należący do Mariana W., znanego także pod pseudonimem „Maniek”.

Marian W. usłyszał zarzut pozbawienia wolności Suszka. Nie przesądza to o jego winie. Nicole Suszek, siostra zaginionego, wskazuje, że zarówno Marian W., jak i Przemysław Kral mogą mieć wiedzę o losie jej brata. Obaj temu zaprzeczają i dochodzą ochrony prawnej przed zarzutami formułowanymi publicznie.

Dlaczego właściciel Zondacrypto jest ważny dla klientów?

Osoby, które utraciły dostęp do pieniędzy lub kryptowalut, muszą wiedzieć, przeciwko komu kierować roszczenia. Sam wpis w rejestrze spółek może nie wystarczyć, jeśli formalny udziałowiec nie posiada majątku albo pełnił jedynie funkcję powierniczą.

Robert Nogacki, reprezentujący część poszkodowanych, analizuje strukturę spółek związanych z giełdą oraz przepływy majątkowe. Wcześniejsze dokumenty dotyczące Pinewood Holdings Limited wskazywały na zmiany udziałowców i organów po odejściu Pawła S. z funkcji w 2020 roku. W kolejnych latach następowały dalsze przekształcenia.

Co oznacza to dla klienta? Jeżeli osoba widoczna w rejestrze nie była rzeczywistym dysponentem środków, pozew przeciwko niej może nie doprowadzić do odzyskania pieniędzy. Śledczy muszą więc ustalić, kto kontrolował aktywa ekonomicznie, a nie tylko kto podpisywał dokumenty.

Jakie postępowania prowadzą organy ścigania?

Prokuratura Regionalna w Katowicach wszczęła śledztwo w sprawie podejrzenia oszustwa i prania pieniędzy. Postępowanie obejmuje działania Zondacrypto od 2022 roku, w tym przyjmowanie, przechowywanie i transferowanie środków klientów.

Wysokość szkody określono na co najmniej 350 mln zł. Do sprawy zgłosiło się ponad 700 pokrzywdzonych, choć rzeczywista liczba klientów dotkniętych problemami mogła być znacznie większa. Premier Donald Tusk mówił o potencjalnej liczbie sięgającej nawet 30 tysięcy osób.

Od sierpnia 2026 roku Prokuratura Krajowa prowadzi wspólnie śledztwo dotyczące giełdy oraz zaginięcia Sylwestra Suszka. Związek między sprawami ma charakter podmiotowy i przedmiotowy, ponieważ oba postępowania dotyczą osób, spółek i aktywów powiązanych z dawnym BitBay.

Czy Kral może zostać świadkiem koronnym?

Według doniesień medialnych Przemysław Kral negocjował z prokuraturą warunki współpracy i możliwe uzyskanie statusu świadka koronnego. Minister sprawiedliwości Waldemar Żurek nie potwierdził tych informacji, powołując się na tajemnicę śledztwa.

Jeżeli Kral rzeczywiście przekazuje śledczym informacje, mogą one dotyczyć struktury właścicielskiej giełdy, portfela z bitcoinami oraz okoliczności zaginięcia Suszka. Sama współpraca z prokuraturą nie przesądza jednak o odpowiedzialności innych osób ani o prawdziwości przedstawianych wyjaśnień.

Co jeszcze budzi wątpliwości wokół giełdy?

Analiza publicznych portfeli wykazała spadek średniego miesięcznego stanu bitcoinów z około 55,7 BTC w sierpniu 2024 roku do 0,18 BTC w marcu 2026 roku. Oznacza to spadek o około 99,7 procent. W tym samym okresie na adresy giełdy Kraken miało trafić ponad 21 mln dolarów w różnych aktywach.

Przemysław Kral kwestionował te ustalenia i twierdził, że Zondacrypto dysponuje ponad 4500 BTC. Nie przedstawiono jednak publicznego audytu ani pełnej listy adresów, która pozwalałaby niezależnie zweryfikować te deklaracje. Właśnie brak przejrzystych danych zwiększa niepewność klientów.

Nie wszyscy członkowie rady nadzorczej BB Trade Estonia OÜ zaakceptowali sposób zarządzania kryzysem. Veronika Togo, Guido Buehler i Georgi Dżaniaszwili złożyli rezygnacje, wskazując na rozbieżności między komunikatami publicznymi, informacjami przekazanymi radzie oraz sytuacją operacyjną.

Dla ustalenia odpowiedzialności trzeba połączyć rejestry spółek, dokumenty bankowe, dane blockchain oraz zeznania osób uczestniczących w zarządzaniu giełdą.

Na pytanie, kto stoi za Zondacrypto, nie da się więc udzielić jednej, bezwarunkowej odpowiedzi. Suszek stworzył BitBay, Kral kierował platformą, a formalna własność przechodziła przez zagraniczne spółki i struktury powiernicze. Ostateczne wskazanie właściciela ekonomicznego należy do postępowania prowadzonego przez Prokuraturę Krajową.