Kto jest na banknocie 200 zł? Historia i ciekawostki

Na banknocie 200 zł widnieje Zygmunt I Stary, władca Polski i wielki książę litewski. Jego portret należy do serii „Władcy polscy”, zaprojektowanej przez Andrzeja Heidricha. Sprawdź, co oznaczają symbole na obu stronach banknotu i jak 200 zł wypada na tle pozostałych nominałów.

Jaki władca znajduje się na banknocie 200 zł?

Banknot o nominale 200 zł przedstawia Zygmunta I Starego, który panował w Polsce od 1506 do 1548 roku. Był królem Polski i wielkim księciem litewskim, a jego rządy przypadały na okres rozkwitu renesansu. Wizerunek monarchy umieszczono na awersie, czyli przedniej stronie banknotu.

Wybór tej postaci pasuje do chronologicznego układu serii „Władcy polscy”. Zygmunt I Stary znajduje się po Władysławie II Jagielle, przedstawionym na banknocie 100 zł, oraz przed Janem III Sobieskim z nominału 500 zł. Cały zestaw prowadzi przez najważniejsze epoki polskiej państwowości.

Banknot 200 zł przedstawia Zygmunta I Starego, natomiast jego zmodernizowana wersja zachowała ten sam portret i zasadniczy wygląd graficzny.

Co pokazano na awersie?

Obok portretu króla umieszczono orła z koroną oraz splecioną literę „S”. Litera nawiązuje do imienia Zygmunta, a królewski orzeł podkreśla rangę władcy. Na awersie znajduje się także herb państwowy i oznaczenia nominału.

Jak wygląda rewers banknotu?

Na odwrotnej stronie widnieje dziedziniec arkadowy Zamku Królewskiego na Wawelu. Ten motyw przypomina o Krakowie jako ważnym ośrodku politycznym i kulturalnym epoki jagiellońskiej oraz pierwszych Jagiellonów. Rewers uzupełnia kompozycję historyczną, łącząc postać króla z konkretnym zabytkiem.

Jak banknot 200 zł wpisuje się w serię „Władcy polscy”?

Seria została przygotowana przez grafika Andrzeja Heidricha. Jej banknoty wprowadzono po denominacji złotego, która rozpoczęła się 1 stycznia 1995 roku. Nominały zachowały spójny styl, lecz różnią się kolorystyką, wymiarami, portretami i motywami historycznymi.

Każdy banknot otrzymał własnego monarchę. Najniższy nominał przedstawia Mieszka I, a najwyższy – Jana III Sobieskiego. Dzięki temu nawet codzienna gotówka pokazuje ciąg wydarzeń związanych z powstaniem, rozwojem i potęgą państwa polskiego.

Kiedy wprowadzono banknot 200 zł?

Pierwsze banknoty 200 zł trafiły do obiegu 1 czerwca 1995 roku. Ich wymiary wynosiły 144 × 72 mm, dlatego nominał był większy od banknotów 10, 20, 50 i 100 zł. Przez wiele lat pozostawał najwyższą wartością wśród polskich banknotów obiegowych.

W 2015 roku Narodowy Bank Polski zaprezentował zmodernizowaną wersję dwustuzłotówki. Do obiegu weszła ona 12 lutego 2016 roku. Projekt graficzny praktycznie się nie zmienił, lecz zastosowano nowe rozwiązania chroniące przed fałszerstwem.

Co zmieniono podczas modernizacji?

W zmodernizowanym banknocie pojawiła się nitka okienkowa z efektem zmienności optycznej. Jej fragmenty przechodzą z koloru złotego w zielony, a wzór szachownicy sprawia wrażenie ruchu podczas przechylania banknotu. Zastosowano również złoty ornament opalizujący i tak zwany królewski symbol, który zmienia barwę.

Ulepszono znak wodny. Oglądany pod światło pokazuje nie tylko wizerunek władcy, lecz także oznaczenie nominału. Znak recto-verso tworzy koronę w owalu, gdy obie strony zostaną prawidłowo złożone optycznie podczas patrzenia pod światło.

Jak rozpoznać autentyczny banknot 200 zł?

Jedna cecha nie daje pełnej pewności. Banknot należy sprawdzać dotykiem, pod światło i przez przechylanie. Papier powinien być sztywny, a wypukłe elementy druku wyczuwalne opuszkami palców.

Osoby niewidome i niedowidzące mogą korzystać z oznaczeń dotykowych. Przy krótszych krawędziach znajdują się ukośne paski, a w lewym dolnym rogu umieszczono geometryczny trójkąt z drobnych, wyczuwalnych kółek. Takie rozwiązania ułatwiają odróżnienie nominału bez patrzenia.

Podczas kontroli zwróć uwagę na następujące elementy:

• znak wodny widoczny po uniesieniu banknotu pod światło,
• nitkę okienkową z efektem zmiany koloru i ruchu wzoru,
• wypukły druk portretu, oznaczeń i wybranych ornamentów,
• elementy graficzne, które zmieniają wygląd po przechyleniu papieru.

W razie wątpliwości nie należy puszczać banknotu dalej w obieg. Bank może sprawdzić jego autentyczność przy użyciu specjalistycznych urządzeń.

Jak 200 zł różni się od banknotu 500 zł?

Banknot 500 zł został wprowadzony przez Narodowy Bank Polski 10 lutego 2017 roku. Ma wymiary 150 × 75 mm, więc jest o 6 mm dłuższy i 3 mm szerszy od dwustuzłotówki. Na jego awersie znajduje się Jan III Sobieski, a na rewersie orzeł oraz pałac w Wilanowie.

Oba nominały należą do tej samej serii i powstały według projektów Andrzeja Heidricha. Łączą je także podobne rozwiązania ochronne. Produkcją banknotów zajmuje się Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych w Warszawie – od 1997 roku nominały obiegowe są drukowane w kraju.

Uszkodzona dwustuzłotówka może podlegać wymianie w banku. Pełną wartość otrzymuje się między innymi wtedy, gdy zachowało się ponad 75 procent pierwotnej powierzchni w jednym fragmencie. Przy zachowaniu od 45 do 75 procent można otrzymać połowę nominału, o ile banknot spełnia wymagania dotyczące autentyczności.